IndonesieNU

De Nederlandse suikerfabriek in Kalibagor

De Nederlandse suikerfabriekin Kalibagor

23-01-2015 | Ervaar Midden-Java
Een roestig hek dat op slot zit. Een bord waarop staat dat het terrein verboden is voor onbevoegden. Achter het hek metershoog gras en onkruid. Midden op het terrein een half vervallen gebouw. Indonesiënu neemt een kijkje bij de Nederlandse suikerfabriek in Kalibagor, Midden-Java. 
Samen met een lokale bewoner banen wij ons een weg door het hoge gras. 'Pas op! Hier ligt een diepe kuil!', waarschuwt de man ons. Het was sneller geweest om over het hek te klimmen en vervolgens naar de ingang van de fabriek te lopen. Daar viel de hoge begroeiing nog enigszins mee. Onze 'gids', die ook de bewaker is van de fabriek, wilde ons echter eerst iets anders laten zien. Via de toegangspoort zou dat te lang duren. 

Het fabriekscomplex is beperkt toegankelijk voor publiek. Bezoekers die de fabriek van dichtbij willen zien, hebben een vergunning nodig. 

suikerfabriek kalibagor

Suikerfabriek Kalibagor is de eerste en langst opererende suikerfabriek in de regio Banyumas. De fabriek is in 1839 opgericht door Sir Edward Cooke Jr. Achter de fabriek ligt hij samen met zijn echtgenote Alida Geertruida Busselaar, en enkele fabrieksbeambten begraven. 

suikerfabriek kalibagor

De kleine begraafplaats ligt er verwaarloosd bij. De graven zijn overwoekerd door beplanting. 

Wij blijven er niet al te lang staan, want de muskieten ruiken hun prooi. We slaan om ons heen en proberen de hinderlijke muggen te verjagen. 

suikerfabriek kalibagor

Op het terrein zien we de restanten van een oud spoor. Dit spoor werd gebruikt om lorries met daarin onder meer suikerriet te vervoeren tussen Kalibagor en Baturaden, en tussen Kalibagor en Purbalingga.

Op het fabrieksterrein zelf en tegenover de fabriek aan de overkant van de weg, liggen enkele woningen voor de Nederlandse fabrieksbeambten en inlandse arbeiders. Ook deze woningen bevinden zich in erbarmelijke staat. Het is alsof niemand zich om het verleden bekommert. 

suikerfabriek kalibagor

Heel jammer, want de fabriek heeft een belangrijke bijdrage geleverd aan de regionale economie. 'Waarom zijn er geen investeerders die dit eens zo prachtige gebouw willen opknappen en de fabriek in haar oude glorie willen herstellen?' vraagt de gids zich af. Zijn vader en ook hijzelf hebben jaren in de suikerfabriek gewerkt.

Omdat de suikerfabriek te veel verlies leed, en er geen suikerriet meer voorhanden was om bewerken - de dorpsbewoners wilden namelijk geen suikerriet meer verbouwen - sloot de fabriek in 1997 haar deuren.

In diezelfde periode werd Indonesië hard getroffen door de economische crisis. Plunderaars uit de omgeving drongen de fabriek binnen en plunderden alles wat los en vast zat. 

suikerfabriek kalibagor

We komen aan op een open veld en rusten even uit. Het is bijna middag. De zon staat hoog. Het zweet staat op ons voorhoofd. 'Kijk, daar is de ingang van de fabriek.' De gids wijst naar een oude metalen plaat die de geïmproviseerde toegangsdeur tot de fabriek moet voorstellen. 

In gedachten zien we hoe het hier zo'n 70 jaar geleden moet zijn geweest: arbeiders die balen suikerriet droegen, fabrieksbeambten strak in het pak die van een afstand toekeken, rookpluimen uit de schoorsteen. 

suikerfabriek kalibagor

'Na 1 uur 's middags had ik jullie hier niet mee naar toe genomen. Het waait dan en dan is het hier binnen erg gevaarlijk', vertelt de gids terwijl hij naar boven wijst. Wij begrijpen meteen wat hij bedoelt. Losliggende golfplaten zouden door de wind naar beneden kunnen vallen. 

suikerfabriek kalibagor

We lopen wat rond en zien een teenslipper, een leeg kretekdoosje en een leeg miebakje op de grond liggen. De gids vertelt dat er mensen zijn die hier 's nachts komen mediteren en de geesten om een gunst vragen. Een meditatieplek die iets mystisch heeft. 

Onze gids laat ons ook weten dat de plunderaars van 1997/1998 getroffen zijn door onheil. Velen zouden in de daaropvolgende jaren ernstig ziek zijn geworden of in ernstige geldproblemen zijn gekomen. 

suikerfabriek kalibagor

Er is niets meer dat er op wijst dat dit ooit een suikerfabriek is geweest. De tand des tijds en plunderaars hebben hier duidelijk hun sporen achtergelaten. De suikerfabriek ligt er leeg en verlaten bij. De enige bewoners zijn insecten onder losliggende stenen en in het onkruid, en vleermuizen die zich overdag schuilhouden in de oude fabrieksschoorsteen.
 
Foto's: Indonesiënu 

Gerelateerde artikelen

Eten in Kota Lama Semarang

Eten in Kota Lama Semarang

03-01-2014 | Restaurant Ikan Bakar Cianjur
Semarang, de hoofdstad van de provincie Midden-Java heeft op culinair gebied veel te bieden. De havenstad is niet alleen...
Meer »
Het spookt in Lawang Sewu

Het spookt in Lawang Sewu

05-11-2013 | Ervaar Midden-Java
Het schijnt er te spoken. Bezoekers zouden er geesten hebben gehoord én gezien. Het is dan ook niet verwonderlijk...
Meer »
Lekkere loempia's in Semarang

Lekkere loempia's in Semarang

27-09-2013 | Ervaar Midden-Java
Semarang, de hoofdstad van de provincie Midden-Java, wordt ook wel de loempia-stad van Indonesië genoemd. Volgens I...
Meer »
ESTO, bus met een verhaal

ESTO, bus met een verhaal

17-06-2013 | Ervaar Midden-Java
De stad Salatiga, Midden-Java, staat niet alleen bekend om de traditionele snacks als enting-enting gepuk (pindakoekjes)...
Meer »
Kleurrijke pagode in Semarang

Kleurrijke pagode in Semarang

17-07-2014 | Ervaar Midden-Java
Tree voor tree lopen wij de trap op. Hoe hoger wij komen, hoe sterker de geur van brandend wierook. Een kleurrijk bouwwe...
Meer »
5 topattracties in Semarang

5 topattracties in Semarang

15-06-2013 | Ervaar Midden-Java
Semarang, de hoofdstad van de provincie Midden-Java, wordt ook wel de loempia-stad van Indonesië genoemd. Volgens I...
Meer »
Selamat pagi Salatiga

Selamat pagi Salatiga

26-03-2013 | Ervaar Midden-Java
Salatiga ligt tussen Semarang en Solo in. In de stad vind je nog talrijke sporen van de Nederlandse aanwezigheid, waaron...
Meer »