IndonesieNU

Reisverhaal Chris Keulemans: Voordrachtwedstrijd Ambon

Reisverhaal Chris Keulemans:Voordrachtwedstrijd Ambon

03-03-2015 | Lezersinzending
Lezersinzendingen in de vorm van reisverhalen zijn bij Indonesiënu altijd welkom. Heb jij iets bijzonders meegemaakt in Indonesië en wil jij jouw reiservaring delen met een breed publiek? Maak dit dan kenbaar via ons contactformulier
Chris Keulemans was onlangs op Ambon, de Molukken. Hij had daar een heel bijzondere middag en wilde zijn ervaring graag delen via Indonesiënu. Hieronder zijn reisverslag:

Ambon Chris Keulemans

Dit is mijn eerste bezoek aan de Molukken. In Nederland heb ik altijd Molukkers in de buurt gehad. Klasgenootjes, voetballers, muzikanten, schrijvers. Stoere, uitgesproken mensen met een dwars gevoel voor humor.

De verre eilanden zijn, zonder dat ze vaak ter sprake komen, nooit ver weg. Toen er vijftien jaar geleden oorlog uitbrak, kwamen ze zelfs heel dichtbij. Nu ben ik er eindelijk zelf.

De eerste rit vanaf het vliegveld rond de oude baai naar Ambon Kota is genoeg om te begrijpen waarom de liefde voor dit eiland zo diep zit. De roerloze schepen op het blauwgroene water, de bergen in een tedere kom er omheen, de tegen de helling op gedrapeerde stad. Deze aanblik vergeet je niet, ook niet als je er drie generaties geleden moest vertrekken.


     Warm, rumoerig, gemakkelijk


De stad is warm, rumoerig, gemakkelijk. Uit de schaduw van de bomen voor het hotel stapt Rudi Fofid te voorschijn. Een tengere gestalte, helemaal in het zwart gekleed. Journalist en dichter, zijn gezicht even onpeilbaar als vertrouwenwekkend. De beleefdheden slaat hij over. Als wij vrienden zijn van zijn vrienden heeft hij die niet nodig. Hij neemt ons mee naar de universiteit.

Het bloedhete klaslokaal zit klaar voor de finale van de voordrachtwedstrijd. De spanning staat op de gezichten. Zoiets is hier nog niet eerder gebeurd. Scholieren van vijf verschillende scholen, christenen en moslims, mochten kiezen uit tien hedendaagse gedichten. Het gedicht dat ze kozen, hebben ze ingestudeerd tot elke lettergreep vanuit de tenen komt.


     Een miljoen rupiah


De tien finalisten zijn allemaal meisjes. Die gaan nog verder in hun smart en passie dan de jongens. De jury bestaat uit drie van de dichters zelf: Rudi de senior, de knappe, ook van televisie bekende Roymon en de jonge Farid Latif die zo ver onderuitgezakt zit dat je niet weet of hij slaapt of in concentratie is verzonken.

De eerste prijs is een miljoen rupiah, ongeveer tachtig euro. Sommige vaders van deze meisjes verdienen dat niet in een maand. Toch staat hier meer op het spel dan geld.

Het gaat over de onoverwinnelijke glimlach om de lippen van Pattimura toen de Hollanders hem naar de strop leidden. Over de moeder die eenzaam achterblijft als haar zoon voor de zee kiest. Over nog veel meer van die beelden waar elk gedicht van uit elkaar barst. En vooral over de stap van deze meisjes zelf, de publieke wereld in. De korte buiging vooraf en de drievoudige groet – salaam, selamat en shalom – hebben nog iets schuws. Daarna neemt de poëzie het over.


     Blootshoofds of gehoofddoekt


Die prudente gezichtjes breken open. Blootshoofds of gehoofddoekt, hier staan persoonlijkheden. Met de wereld op hun schouders en de ogen naar de hemel.

Hoe kies je hieruit in godsnaam een winnaar? De jury beraadslaagt. De hitte ligt stil in het klaslokaal. De diva’s van daarnet gaan op in het gegiebel van hun vriendinnetjes.

Ambon Chris Keulemans

Een uur later wordt iedereen bij elkaar geroepen. Rudi doet uitspraak. Hij prijst elk meisje uitvoerig. Maar de winnaars zijn alledrie ongesluierd. De meisjes met hoofddoek zijn zichtbaar ontdaan.

In het publiek staat een docent verontwaardigd op. Zijn school is niet in de prijzen gevallen en hij eist uitleg. Ineens is de hitte niet landerig maar explosief. 


     Oude gevoeligheden


Mijn hoofd tolt. Er zijn maanden van voorbereiding aan de wedstrijd vooraf gegaan. Er moesten oude gevoeligheden worden overwonnen. Sommige schoolleidingen werden overtuigd, andere niet. De symbolische waarde van deze gemengde competitie is duidelijk. Ik zou als jurylid altijd voor een mix hebben gekozen, zoveel ontliepen de voordrachten elkaar niet. Maar Rudi beweert na afloop puur op kwaliteit te hebben gekozen. Is dat niet het enige criterium dat telt?

Misschien is het wel zo eenvoudig. Maar misschien ook niet. Doen de islamitische scholen volgend jaar weer mee? Neem je de uitnodiging aan van iemand die je geleerd hebt te wantrouwen als je kans loopt even later door hem te worden gebruskeerd?

De weg terug langs de baai naar Ambon Kota is opnieuw adembenemend. De kerken en moskeeën die we passeren vertonen geen spoor meer van geweld. De schepen liggen nog altijd roerloos op het blauwgroene water.

Tekst en foto's: Chris Keulemans

Gerelateerde artikelen

Ternate wordt toeristische stad

Ternate wordt toeristische stad

25-04-2014 | Groot toeristisch potentieel
Ternate (de Molukken) moet een toeristische stad worden. Persbureau Antara schrijft dat de centrale overheid versch...
Meer »
Aardbeving treft de Molukken

Aardbeving treft de Molukken

01-09-2013 | 6,6 op de schaal van Richter
Een aardbeving met een kracht van 6,6 op de schaal van Richter heeft vanavond rond 20.52 uur plaatselijke tijd het zuidw...
Meer »
Het verhaal achter de nootmuskaat

Het verhaal achter de nootmuskaat

05-03-2014 | Familie Van den Broeke, perkeniersfamilie op Banda
De familie Van den Broeke beheert sinds het midden van de zeventiende eeuw nootmuskaatplantages op de Banda-eilanden in ...
Meer »
Oirata-taal dreigt verloren te gaan

Oirata-taal dreigt verloren te gaan

05-09-2013 | 1 van de vele talen op de Molukken
De eilandengroep Maluku (de Molukken) kent een verscheidenheid aan talen. Het Oirata is daar 1 van. Steeds minder mensen...
Meer »