Tijdens de klimaattop COP31 in het Turkse Antalya heeft de Indonesische regering veel lof gekregen van Hollywood-acteur en milieuactivist Leonardo DiCaprio. Op Instagram prees hij de nieuwe landbouwplannen van het land als een historische stap, maar die lof schoot bij milieuorganisaties in het verkeerde keelgat. 


Oerbossen blijven onaangetast


DiCaprio plaatste zijn Instagrampost kort na de toespraak van Hashim Djojohadikusumo, de speciale klimaatgezant voor Indonesië én de broer van president Prabowo Subianto. Hashim benadrukte in zijn toespraak dat Indonesië voortaan 'gedegradeerde gronden' (beschadigde of uitgeputte gronden) gaat gebruiken voor landbouw. Er zullen daarvoor geen primaire oerbossen meer worden gekapt, aldus Hashim. 


In zijn bericht noemde DiCaprio het besluit van Indonesië om oerbossen met rust te laten een 'historische stap'. De Hollywood-acteur was vol lof over het besluit van Indonesië, omdat het met rust laten van oerbossen bijdraagt aan de wereldwijde klimaatdoelen en de bescherming van de biodiversiteit. 


Merauke-project van de overheid


Als concreet voorbeeld noemt DiCaprio het Merauke-project in Zuid-Papua - een grootschalig landbouw- en energieprogramma om de voedsel- en energiezekerheid te vergroten. Enorme gebieden worden daar ingezet voor de verbouw van onder meer rijst, suikerriet en palmolie. 


Waar het Merauke-project aanvankelijk werd gezien als grootschalige ontbossing, schoof DiCaprio de plannen van Indonesië naar voren als ''s werelds grootste herstelprogramma'. Volgens de acteur bewijst het land hiermee dat voedselzekerheid, natuurbescherming en klimaatactie hand in hand kunnen gaan.


Kritiek van maatschappelijke organisaties en activisten


De lovende woorden van DiCaprio op de plannen van de Indonesische regering stuiten echter op  scherpe kritiek bij milieuorganisaties en -activisten. Volgens critici wijkt de werkelijkheid in Papua sterk af van het optimistische narratief dat de acteur schetst. De online discussie onder de Instagrampost van de acteur liep zo hoog op dat DiCaprio naar verluidt genoodzaakt was de reactiekolom te sluiten. 


Milieugroeperingen waarschuwen namelijk dat de term 'gedegradeerde gronden' misleidend is. Een aanzienlijk deel van deze gronden omvat in de praktijk nog ecologisch waardevolle gebieden en veengebieden die cruciaal zijn voor koolstofopslag en biodiversiteit. 


Bovendien wordt de regio geplaagd door aanhoudende bosbranden, waar DiCaprio eerder voor waarschuwde. Milieubeweging WALHI stelde dat het inzetten van dergelijke door branden verwoeste gronden voor nationale projecten het aansteken van vuur indirect beloont. 


Activisten waarschuwen daarnaast voor het risico dat grootschalige monocultuurplantages voor suikerriet en palmolie de leefgebieden en rechten van inheemse gemeenschappen schaden.


Geen echt herstel


Milieuorganisaties benadrukken daarom dat DiCaprio’s lof voor de 'herstelplannen' volledig voorbijgaat aan de realiteit ter plekke. Door grootschalige ontginning voor landbouw te bestempelen als ''s werelds grootste herstelprogramma', draait de acteur de feiten om. Volgens critici dragen deze projecten niets bij aan natuurherstel, maar worden ecologisch kwetsbare gebieden en inheemse rechten juist opgeofferd voor industriële landbouw.


Bronnen: TribunNews, Kabar Bursa